გიფიქრიათ ოდესმე, რატომ ასე ადვილად ტოვებენ ქართველები სამშობლოს? რატომ ისეთი ხშირია ისტორიები ოჯახების შესახებ, რომლებიც საუკუნეების განმავლობაში სხვადასხვა მიზეზით იძულებული იყვნენ საქართველოს დატოვებაზე? პასუხი ღრმაშია — ჩვენი კოლექტიური ახსოვრების სადღაც იმალება ისტორიული ტრავმა, რომელიც საუკუნეების მანძილზე აყალიბებდა ქართველების მიგრაციული ქცევის მოდელებს.
დღევანდელი ემიგრაციის ტალღის გაგება შეუძლებელია ისტორიული კონტექსტის გარეშე. XIV-XVIII საუკუნეებში ქართველების იძულებითი გადასახლება და ადამიანებით ვაჭრობა არა მხოლოდ დემოგრაფიული კატასტროფა იყო — ეს იყო კოლექტიური ტრავმა, რომლის ეკო დღემდე ისმის საზღვარგარეთ მცხოვრები ქართველების ცხოვრებაში.
ისტორიული ტრავმის მემკვიდრეობა: როდის დაიწყო ქართველების მასობრივი გადასახლება
რა თქმა უნდა, საქართველოს ისტორიაში ყველაზე მტკივნეული ეპიზოდი XIV-XVIII საუკუნეების ადამიანებით ვაჭრობაა. ამ პერიოდში დასავლეთ საქართველოდან — იმერეთიდან, სამეგრელოდან და გურიიდან — ყოველწლიურად 40-50 ათასი ადამიანი იყიდებოდა ოსმალეთის ბაზრებზე.
ისტორიკოს ზაქარია ჭიჭინაძის კვლევებით, მხოლოდ გურიიდან ყოველწლიურად 10-12 ათასი ბავშვი გაიყიდებოდა ქობულეთის ბაზარზე. ეს რაოდენობა დღევანდელი მასშტაბით წარმოუდგენელია — რამდენიმე საშუალო ზომის ქალაქის მოსახლეობის ოდენობა წელიწადში პირდაპირ ქრებოდა სამშობლოდან.
ფოტო: Abd Alrhman Al Darra / Pexels
