ქართველი ემიგრანტების უმეტესობა, რომელიც საზღვარგარეთ ცხოვრობს, წელიწადში რამდენჯერმე საქართველოში ბრუნდება — სამშობლოს მესტიბის დასახმარებლად, ოჯახის გახვდენისთვის ან დასვენებისთვის. თუმცა ეს რომელიმე სხვა ქვეყნებში ღრმა კანონიერი უბნებს ეხებოდა, საქართველოში დაბრუნება თითქმის უდავო უფლებაა, რომელიც მხოლოდ დოკუმენტების სწორი რეგულაციით კონტროლდება. ამ სტატიაში ვრცლად განვიხილავთ, თუ რა უნდა იცოდეს ქართველმა ემიგრანტმა თავის მშობლიურ ქვეყნში დაბრუნების დროს, რა დოკუმენტები დასჭირდება, რა უფლებები აქვს და რა პრაქტიკული ნაბიჯები უნდა გაატაროს.
- ქართველი ემიგრანტის სამოქალაქო სტატუსი და უფლებები
- დაბრუნებისთვის აუცილებელი დოკუმენტები
- დიპლომატიური ხელმოწერა საზღვარგარეთ ამ დოკუმენტების აღასრულებისთვის
- საზღვაურ პიკეტებში და აეროპორტებში პროცედურა
- პრაქტიკული სირთულეები და მათი გადაჭრა
- ემიგრანტებისთვის დაკომიტირებული სიმსტემა საქართველოში
- ემიგრანტი და გაწერილობიანი უფლებები საქართველოში
- ვიზის სამარკი და უცხო აიდენტიფიკაციო ფორმა
- პრაქტიკული რჩევები ქართველი ემიგრანტებისთვის
- წაიკითხეთ ასევე
ქართველი ემიგრანტის სამოქალაქო სტატუსი და უფლებები
საქართველოს კანონმდებლობით, ქართველი ემიგრანტი, რომელიც ხანგრძლივი პერიოდის განმავლობაში საზღვარგარეთ ცხოვრობს, არის უცხო ქვეყნის მოქალაქე ან სტატუსის მქონე პირი, რომელიც თავის დაბადების ქვეყნის მოქალაქე რჩება ან ოდესმე იყო. მის უფლებებში შედის ნებისმიერ დროს საქართველოში დაბრუნება, ქვეყნის ტერიტორიაზე დროებით ან მუდმივად ყოფნა, თუ მას აკმაყოფილებთ დოკუმენტაციის შესაბამის მოთხოვნებს.
აქ მნიშვნელოვანია გამარტივება: საქართველო არის მცირე გეოგრაფიული ოდენობის ქვეყნა, რომელიც თავის მოქალაქეების უფლებებს დიდ სიმკაცრით იცავს. ეს ნიშნავს, რომ თუ თქვენ ქართველი მოქალაქე ხართ (ან უნდა იყოთ), თქვენ შეგიძლიათ ხელი შეუშალოთ ნებისმიერი დისკრიმინაციაზე, რომელიც დაკავშირებულია თქვენი სამშობლოში დაბრუნებასთან. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, საქართველოს მოქალაქეობა აუქმდება მხოლოდ განსაზღვრულ შემთხვევებში და ის არის თქვენი უმნიშვნელოვანესი უფლება, რომელიც უნდა დაიცვას.
დაბრუნებისთვის აუცილებელი დოკუმენტები
ქართველმა ემიგრანტმა რამდენიმე ძირითადი დოკუმენტი უნდა ჰქონდეს, რათა პრობლემის გარეშე საქართველოში შეძლოს ღვინის თუ სხვა სამეურნეო საქმეების მაძიებელი დაბრუნება.
პაემანი ან თანამედროვე პასპორტი — ეს ყველაზე მნიშვნელოვანი დოკუმენტია. თუ თქვენ საზღვარგარეთ ცხოვრობთ და უცხო ქვეყნის მოქალაქე გახდით, თქვენ ხელი უნდა გქონდეთ ორივე დოკუმენტზე — ძველ ქართულ პასპორტზე (თუ რამდენიმე წელი იყო) და ახალ უცხო ქვეყნის პასპორტზე. მიუხედავად იმისა, რომ საქართველო ორმაგ მოქალაქეობას აღიარებს, თქვენი ქართული მოქალაქეობა დღემდე მოქმედია. ეს გთავაზობთ აირჩიოთ, რომელი პასპორტი წარმოადგინოთ საზღვარზე — მოსახერხებელია, რადგან ქართული პასპორტი ვიზის გარეშე საქართველოში შესაძლებს ამ უფლების მქონე ყველას.
პირადობის მოწმობა ან სახელმწიფო ID — დაბადების ადგილში რეგისტრაციის დროს გამოცემული ან სხვა გზით მიღებული. ზოგი ქართველი ემიგრანტი ამ დოკუმენტს დღემდე ინახავს, რომელიც სასარგებლოა საზღვაურ ოპერაციებში საქართველოში.
ტრანსპორტირების მოწმობა — თუ თქვენი პაემანი დაკარგულია, მოძველებულია ან მიუღწეველი, საქართველოს დიპლომატიური წარმომადგენელობა ან საკონსულო თქვენს მიერ გაცემული სპეციალური მოწმობა გამოიმუშავებს, რომელიც ერთეულად საზღვარი იკვეთება. ეს დოკუმენტი მოკლევადიანი მოგზაურობისთვის არის განკუთვნილი (ჩვეულებრივ რამდენიმე თვე) და არის გამზადებული სპეციალური ფორმის შესაბამად.
საიდენტიფიკაციო რიცხვი (PIN) — ქართველ ემიგრანტებზე, რომლებმაც არასოდეს აკრეფილა ქართული სახელმწიფო ID მოწმობა ან რომელთა PIN დაკარგულია, აქვთ წვდომა ელექტრონული ბაზებისთვის. თუ თქვენ იცით თქვენი PIN (ის ხშირად წერია ძველ პასპორტებზე), ეს ხელმისაწვდომელი უნდა იყოს საზღვაურ კარებში უმეტეს შემთხვევაში.
დიპლომატიური ხელმოწერა საზღვარგარეთ ამ დოკუმენტების აღასრულებისთვის
თუ თქვენი ქართული პასპორტი დაკარგულია ან საზღვაურად არის მოშავო, ეს კი პრობლემა გამოწვევს უკვე საქართველოში დაბრუნების ახლო გეგმაზე. მაგრამ მაშინ კი, როდესაც თქვენ უცხო ქვეყნებში ფიზიკურად აღმოჩნდებით, გსახელი ჩამოწერი პრობლემის გადაჭრის გზები.
მიუხედავად იმისა, რომ უმეტესობამ ელიან, რომ ქართული პასპორტი დღემდე მოქმედია, საპრაქტიკოდ უმეტესი ქვეყნები ის აღიარებენ. თუმცა, სახელმწიფოთა სისტემა ხანდახან ხელოვანი ან მოთხოვნილი არის და ადმინიკურად დაშვებული ბერკეტები შეიძლება იყოს. თუ თქვენი პაემანი ძალიან ზეწელი (კერძოდ, დელი 2012 წელი ან ადრე), რომელი ოფიციალური კოდი აღარ აღიარებთ, საჭირო გახდება ელექტრონული დიპლომატიური სერვისის მოხმარება.
ქართული დიპლომატიური წარმომადგენელობები რამდენიმე რესურსს მიაწვდიან ემიგრანტებს:
- ელექტრონული საიდენტიფიკაციო სერვისი, სადაც თქვენ შეგიძლიათ დაამტკიცოთ თქვენი მოქალაქეობის სტატუსი
- ონლაინ განაცხადის სისტემა დოკუმენტების გაკორესპონდენცია რომელ ოფიციალურ სერვისებშიც სჭირდება
- ელექტრონული ხელმოწერა, რომელიც ქვეყნის ბევრ ორგანოში გამოიყენება
საზღვაურ პიკეტებში და აეროპორტებში პროცედურა
თუ თქვენ ქართული ან უცხო პასპორტით მიდიხართ საქართველოს საზღვარზე, თქვენ სწორედ იმ დროსაა, როდესაც ყველაზე მნიშვნელოვანი რაა სიფრთხის. საზღვაურ კარებში დაკითხვა თანამშრომლებმა კარგად გაწვრთნილი უნდა იყოს ქართველი ემიგრანტების წინაპირობების შესახებ.
ეს კი აუცილებელი არ არის, რომ თქვენი პასპორტი ითხოვილი იყოს სპეციალური რეისტრაციოთი. უმეტეს შემთხვევაში, ხელი შემოუშავებელი ქართული პასპორტი ან დოკუმენტი საკმარისი იქნება თქვენი მოქალაქეობის დასაბუთებლად. თუმცა, თუ თქვენ ხელი შემოუშავებელი დოკუმენტები გაქვთ ან ძალიან ძველი პასპორტი, სხვაა დამოკიდებული თქვენი ფიზიკური მოხაზულობის მოწოდებაზე და იმ ხელწერილობებზე, რომელთაც ემიგრანტი კარგად იცნობს.
აეროპორტში პროცედურა უფრო მკაცრია, კერძოდ ელ-კერძოთ ბიომეტრიული რეგისტრაცია სწორედ იმითაა განსაზღვრული, რომ თამამი პაემანი და ბიომეტრიული მონაცემი დაემთხვა. ბიომეტრიული თვისებების წაკითხვა აუცილებელია ეტიოპიის ან მსოფლიო სერვისის ნებისმიერი მთავარი აეროპორტის მისაღი სტანდარტი. თუ თქვენი ბიომეტრიული მონაცემი ისე დაფიქსირდა, რაც საკმარისი არ არის (უძველოა, ნათელი კვალი მიუწვდომელი), ხელი შემოუშავებელი დოკუმენტი დაგჭირდებთ ან დამატებითი ელექტრონული გაწერილობა.
პრაქტიკული სირთულეები და მათი გადაჭრა
ემიგრანტების მოთხოვნა ხშირად რთული იღებს მხოლოდ დოკუმენტაციური დაბნეულობის გამო. მაგალითად, ზოგი ემიგრანტი დაკარგული პაემანი აღდგენს უძველო ადმინიკურ სისტემებში, რომელიც ახალი ელექტრონული ბაზებით არ არის დაკავშირებული. ან შეიძლება გამოჩნდეს, რომ ემიგრანტის სახელი შეწირულად დაკრიფული არის (ლათინური კი არ არის ეტიოპიული ანბანი), ან რომელი გარკვევილი ელემენტი არ იქნება თანამედროვე დაკომპილირებულ პალიტრაში.
ამ სირთულეებიდან გამოსასვლელად, უმეტესი ემიგრანტი იმედოვანი იყო მოითხოვოს საკონსულო დეპარტამენტის დახმარება, რომელიც დასაკმაო დრო საჭიროა. უმჯობესი სტრატეგია ეს უმღელვე კი არ არის, თუ თქვენ მომდევნო მოგზაურობის გეგმებს გთავაზობთ შემდეგი კვარტლის ან წლის ნეშტი. თუ თქვენი ხვდომა დაუშიშველი ხდება აეროპორტში ან საზღვაურ კარებში, აუცილებელი იქნება საკონსულო ზეთების მხარდამჭერი ელემენტი.
ემიგრანტებისთვის დაკომიტირებული სიმსტემა საქართველოში
ქართველმა სამთავრობო სტრუქტურებმა მნიშვნელოვანი რესურსი აკუმულირებულია ემიგრანტების განსაკუთრებული მხარდასაჭერი პროგრამებში. მაგალითად, მიგრაციის სამინიტრო (ნაწილი გარე საქმეთა სამინიტროს), რომელიც აერთიანებს პროგრამებს ემიგრანტების რეინტეგრაციის შესახებ, ბიზნეს საქმიანობისა და სოციალური უსაფრთხოების წარმოჩენისთვის.
იმათ უკან მოქმედი სისტემა მოიცავს:
- ელექტრონული რეგისტრაციული სისტემა ემიგრანტის სტატუსის გამო
- ფიზკულტურული პროგრამა კანონიერი მოქმედების გაადვილებაზე
- ფიკალური პირობის შეღავათი, თუ ემიგრანტი ბიზნესით მოიწვევს საქართველოში
ემიგრანტი და გაწერილობიანი უფლებები საქართველოში
საქართველოს კანონმდებლობით, თუ ემიგრანტი დაბრუნდა სამშობლოში, მას აქვს უფლება პროპერტის ყიდვა-გაყიდვაზე, ფაქტიკული რეგისტრაციის მიხედვით თანამშრომელთან, მისი უფლებების გაჩენაზე ელოდებს. ამ აქტივობებზე აუცილებელი რეგისტრაციული დოკუმენტი იგი ისეთი პাემანი ან PIN რიცხვი, რომელიც აღიარებულია ქართულ სიემის ბაზებში.
თუ თქვენ გაკეთებული გაწერილობის სხვა ფორმა დაგჭირდებთ (მაგალითად, ბანკის ანგარიშის გახსნა, უძრავი ქონების გამოვლენა), ხშირ შემთხვევაში დამატებითი დოკუმენტი სჭირდება, რომელიც ემიგრანტის პიზიკას და რეზიდენციის მდგომარეობას აღიარებს.
ახლა მნიშვნელოვანი დეტალი: თუ ემიგრანტი აშკარად დიდხანს არ იყო საქართველოში, მის ლიმიტირებული წვდომა შეიძლება იყოს ზოგი ელექტრონული სერვისებზე (მაგალითად, ელექტრონული ID სერვისი). ამ შემთხვევაში, პირადი ვიზიტი ერთ რეგისტრაციული ოფისს ან დიპლომატიური პირების ხელმოწერა აუცილებელი გახდება.
ვიზის სამარკი და უცხო აიდენტიფიკაციო ფორმა
თუ თქვენ უცხო ქვეყნის მოქალაქე გახდით, მაგრამ ქართველი ემიგრანტი დაიბადეთ, თქვენი უცხო პაემანი იგი ეს, რაც გამოიყენება საზღვარი გადაკვეთის დროს. თქვენი უცხო პაემანი თქვენი მთავარი დოკუმენტი გახდა, მაგრამ ქართული მოქალაქეობა არ კარგა. ეს ორი აიდენტიფიკაცია გაჟღერდა ერთსაც, რადგან საქართველო ორმაგ მოქალაქეობას აღიარებს.
საკონსულო სერვისები სფეროსი, სადაც უცხო პაემანი მოითხოვს ვიზის სამარკი საქართველოში (მაგალითად, ბიზნეს ვიზა, კულტურული ვიზა ან სხვა სპეციალიზირებული აკტივობა), მაგრამ საამაზე საუბრისას განვიხილავთ მხოლოდ მოქალაქეობის ფორმულა, მოკლე და გრძელი ხელმოწერილებები.
უცხო პაემანი ხშირ შემთხვევაში საკმარისი იქნება საქართველოში შესვლისთვის ხელი შემოუშავებელი (უვიზო რეჟიმით), რომელიც ე.ი. ან მოითხოვს რამდენიმე თვე პერმანენტული სტატუსი, ან ითხოვის ვიზის მიღება, რომელიც დამოკიდებულია მოგზაურობის მიზეზზე.
პრაქტიკული რჩევები ქართველი ემიგრანტებისთვის
- წინასწარი შეწმენა: მოგზაურობის დაგეგმვის დროს, დიდი ხანი წინა (რამდენიმე თვე), შეამოწმეთ თქვენი ქართული პაემანი და ყველა სხვა დოკუმენტი. თუ რომელი დოკუმენტი მოშავო, დაკარგული ან მიუღწეველი იქნება, დროზე აღდიზებით დაიწყეთ აღდგენა.
- დიპლომატიური კონტაქტი: თუ თქვენი ქვეყნელი პასპორტი დაკარგული ან მოშავო, მყისიერი დაკავშირება თქვენ ჯდომილი ქვეყნის ქართული დიპლომატიური წარმომადგენელობასთან (საელჩო ან კონსულატი). ისინი შეძლებენ დამხმარე ელემენტი იყოს.
- PIN რიცხვის აღთქმა: თუ თქვენ ქართული პაემანი არ გაქვთ, მაგრამ PIN რიცხვი იცით (ხშირ შემთხვევაში დაკრიფული იყო ძველ პაემანზე ან სხვა დოკუმენტებზე), ეს დიდი ხელმისაწვდომელი იქნება აეროპორტში და საზღვაურ კარებში.
- ბიომეტრიული რეგისტრაცია: თუ თქვენ უცხო ქვეყნის მოქალაქე გახდით, თქვენი ბიომეტრიული მონაცემი სხვადსხვა მოთხოვნილების მიხედვით რეგისტრირებული შეიძლება იყოს. აეროპორტში შემოწმებიდან წინა, დარწმუნდით
წყარო: shenidasveneba.ge
წაიკითხეთ ასევე
- როგორ ავაშენოთ ძლიერი დიასპორული საზოგადოება უცხო ქვეყანაში
- ლონდონი – რა ვნახოთ ინგლისის დედაქალაქში
- ბრუკლინის ქართული კაფე-რესტორანი „საამო” — ემიგრანტული წარმატების რეალური ისტორია
- ემიგრაცია საფრანგეთში – რჩევები და ინფორმაცია მათთვის, ვინც გეგმავს ცხოვრებას საფრანგეთში
ფოტო: veerasak Piyawatanakul / Pexels
