შესავალი
- რეიტინგის საერთო მახასიათებელი და ეკონომიკური მნიშვნელობა
- კლუბების განაწილება სხვადსხვა ლიგებში
- სტივ ბალმერი: რეიტინგის უმდიდრესი მფლობელი
- რობ ვოლტონი და სხვა წამყვანი მფლობელები
- კაზინო ბიზნესიდან სპორტული კლუბებში გადასვლა
- სპორტული მფლობელობის ეკონომიკა და მომავალი პერსპექტივა
- ქართველი ემიგრანტებისთვის: გაკვეთილები და შესაძლებლობები
- პრაქტიკული რჩევები ქართველი ემიგრანტებისთვის
- ხშირად დასმული კითხვები
- წაიკითხეთ ასევე
ამერიკული სპორტი დიდი ფინანსური რესურსების მოცულობას წარმოადგენს, სადაც მილიარდერი მფლობელები თავიანთი სიმდიდრე და ბიზნეს უნარი პროფესიონალურ გუნდებში ინვესტირებენ. ყოველწლიურად გამოცემა Forbes აქვეყნებს დეტალურ რეიტინგს, რომელიც ასახავს სპორტული ინდუსტრიის ელიტას და მათი აკუმულირებული სიმდიდრის მასშტაბს. 2024 წელი განსაკუთრებული მნიშვნელობა ფარავს ამ სფეროში, რადგან უმდიდრესი მფლობელების ქონება რეკორდული სიმაღლეზე მიაღწია, რაც ასახავს სპორტული ბიზნესის განუწყვეტელ აღმართს და მისი ეკონომიკური მნიშვნელობის ზრდას.
რეიტინგის საერთო მახასიათებელი და ეკონომიკური მნიშვნელობა
Forbes-ის კვლევის მიხედვით, ამერიკული წარმოშობის სპორტული გუნდების უმდიდრესი 20 მფლობელი კოლექტიურად 504 მილიარდი დოლარის ქონების მფლობელი არიან. ეს მაჩვენებელი წელწლის სპეციფიკური წინა პერიოდთან შედარებით მნიშვნელოვან ზრდას აღმოჩნდა – გასული წლის შედეგებთან შედარებით, რეიტინგის წევრების ჯამური ქონება 32%-ით გაიზარდა. სპეციალურად აღსანიშნავია, რომ უმდიდრესი 20 მფლობელის რიცხვითი ქონება ნახევარი ტრილიონი დოლარის ღირებულებას გადააჭარბა, რაც ასახავს სპორტული კლუბების წილის განსაკუთრებულ ზრდას ობიექტურ ინვესტიციებში.
დღესდღეობით აშშ-ში 54 მილიარდერი რეგისტრირებულია, რომელთაც პროფესიონალური სპორტული გუნდების მფლობელობა აქვთ. ეს ფაქტი ცხადყოფს, რომ სპორტული ინდუსტრია კაპიტალის კონცენტრაციის მნიშვნელოვანი ცენტრად გარდაიქმნა. პერიოდულად, მილიარდერი მეწილეები ხედავენ სპორტულ კლუბებში გრძელვადიანი ინვესტიციის პოტენციალს, რადგან ეს ასეთი ქონება წლებში მნიშვნელოვნად შეიძლება გაიზარდოს.
კლუბების განაწილება სხვადსხვა ლიგებში
უმდიდრესი 20 მფლობელის კოლექტიური მფლობელობის სტრუქტურა ძალიან მდიდარი და ღრმა წარმოდგენას იძლევა სპორტული ბიზნესის სფეროზე. NBA (ეროვნული კალათბურთის ასოციაცია) დომინირებს მფლობელობაში – რეიტინგის წევრებმა 10 გუნდი ფლობენ ამ ლიგიდან. ეს ფაქტი გამოკვეთს, რომ კალათბურთი მილიარდერ მფლობელებისთვის განსაკუთრებულად მიმზიდველი ინვესტიციაა.
NFL (ეროვნული ფეხბურთის ლიგა) მეორე ადგილზეა – მფლობელთა 8 გუნდი ფლობენ ამ ლიგაში. პროფესიონალური ფეხბურთი (MLS) მესამე ადგილის ამ სიაში 5 გუნდით ითვლება. ჰოკეი (NHL) მეოთხე ლიგა, სადაც უმდიდრესი მფლობელებმა 3 გუნდი ფლობენ. მნიშვნელოვანია, რომ ბეისბოლი (MLB) აღმოჩნდა ნაკლებად მიმზიდველი მილიარდერი მფლობელებისთვის – ამ რეიტინგის წევრებმა 2 გუნდი ფლობენ. ქალთა კალათბურთი (WNBA) და ქალთა ფეხბურთი აღმოჩნდა კიდევ უფრო უმცროსი სეგმენტები ამ კონტექსტში, რითაც მხოლოდ თითო-თითო გუნდი წარმოდგენილია.
სტივ ბალმერი: რეიტინგის უმდიდრესი მფლობელი
სტივ ბალმერი, „მაიკროსოფტის” ყოფილი დირექტორი და ოპერაციული ხელმძღვანელი, ამ პერიოდის რეიტინგში უმდიდრესი სპორტული კლუბის მფლობელია, რითაც მეათე წელია ხაზი აკრეფს მას პირველი ადგილი. მისი მთლიანი ქონება 123 მილიარდი დოლარს შეადგენს, რომელი დაკუმულირდა მის ტექნოლოგიურ კარიერაში. ბალმერი 2014 წელს მნიშვნელოვანი ბიზნეს ოპერაციის განხორციელებას იწყებს – იყიდის NBA-ის გუნდ „ლოს-ანჯელეს კლიპერსს” 2 მილიარდი დოლარის ღირებულებით, რომელი ასახავს ამ გუნდის მაშინდელ ღირებულებას.
მნიშვნელოვანი ფაქტია, რომ „ლოს-ანჯელეს კლიპერსის” ღირებულება ერთი დეკადის განმავლობაში ორჯერ და უფრო მეტჯერაც გაზარდა. დღეს, 2024 წელს, ეს გუნდი 4,65 მილიარდი დოლარით შეფასებულია, რაც ბალმერის ინვესტიციის წარმატებულობის დიდი მაგალითია. აღმოჩნდა, რომ კლიპერსი ბალმერის 123 მილიარდიანი ქონების მხოლოდ მცირე ნაწილს ითავსებს, რაც ადასტურებს, რომ მისი სიმდიდრე შორს აღემატება სპორტული კლუბის მფლობელობის ღირებულებას.
რობ ვოლტონი და სხვა წამყვანი მფლობელები
რობ ვოლტონი და მისი ოჯახი მეორე ადგილი იკავებენ ამ რეიტინგში, 94,3 მილიარდი დოლარის სიმდიდრით. ვოლტონი, სუპერმარკეტების ქსელ „ვოლმარტის” უდიდესი მეწილე, თავის ქონებას უმთავრესად ამ რეტეილ იმპერიის კონტროლით დაკუმულირებული ფრთხეს. მისი ოჯახის ოპორტუნიტეტი სპორტული ბიზნესში მოიცვა NFL-ის ლიგის ჰიგლი ღირებული გუნდის, „დენვერ ბრონკოსის” მფლობელობა.
დანიელი გილბერტი მესამე ადგილს იკავებს, მისი ქონება 33,1 მილიარდი დოლარად შეფასებულია. გილბერტი NBA-ის გუნდ „კლივლენდ კავალიერსის” მფლობელია და მის ფინანსურ წარმატებას უმთავრესად რეალური ესთეტი და ციფრული კომპანიების მფლობელობით აქვს შედგენილი.
მესი ადგილზე არის მირიამ ადელსონი და მისი ოჯახი, 29,8 მილიარდი დოლარის სიმდიდრით. თუმცა, ადელსონის შემთხვევა განსაკუთრებულია, რადგან ის რეიტინგის ერთადერთი წევრია, რომლის ქონებაც სხვა მილიარდერებისგან განსხვავებით 9%-ით შემცირდა. ეს შემცირება მოხდა მას შემდეგ, რაც მან თავისი ცნობილი კაზინო „Las Vegas Sands-ის” წილი გაასხვისა. თუმცა, ადელსონი სპორტულ ბიზნესში აქტიური რჩება, რადგან 2023 წელს მან მარკ კუბანისგან 3,5 მილიარდი დოლარით NBA-ის კლუბი „დალას მავერიკსი” შეისყიდა.
ადელსონის ეს ხელოვნება მას მსოფლო მასშტაბით სპორტული კლუბის უმდიდრესი ქალი მფლობელის სტატუსს ანიჭებს, რაც განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ფარავს მისი გენდერული პოზიციის თვალსაზრისით.
სტივ კოენი და დევიდ ტეპერი ხუთეულს უთავსებენ თანასაზიარო მდგომარეობით, თითოეულის ქონებით 21,3 მილიარდი დოლარი. კოენი ბაზებოლის კლუბ „ნიউ იორკ მეტსის” მფლობელია, ხოლო ტეპერი მფლობელი არის NFL-ის გუნდ „Carolina Panthers”-ის და MLS-ის გუნდ „Charlotte FC”-ის.
კაზინო ბიზნესიდან სპორტული კლუბებში გადასვლა
მირიამ ადელსონის ისტორია აჩვენებს საინტერესო ტენდენციას, რომელიც გამოკვეთილია ახალი ათწლეულის მილიარდერი მფლობელების შორის – კაზინო ბიზნესიდან სპორტული კლუბებში გადასვლა. ადელსონის მამა, ლელან ადელსონი, თავის დროზე ყენ ჩილიზ კაზინოს წარმატებით ამშენებლა და მართებლია. თუმცა, ახალი პერიოდი აღმოჩნდა, რომ კაზინო ბიზნეს უფრო ვიწრო და რეგულაციით დატვირთული, ხოლო სპორტული კლუბები მეტი მოქნილობისა და გლობალური მნიშვნელობის შესაძლებლობას მოგვცემს.
2023 წელს ადელსონის გადაწყვეტილება „დალას მავერიკსის” შეძენისთვის ხელოვნება იყო 3,5 მილიარდი დოლარის ინვესტიცია, რაც ყოფილი მფლობელი მარკ კუბანიდან იმოხ. ეს ხელოვნება ლიბერალურ ფიქრს ასახავს ის, თუ რა მნიშვნელობა აქვს სპორტულ კლუბებს თანამედროვე მილიარდერებისთვის.
სპორტული მფლობელობის ეკონომიკა და მომავალი პერსპექტივა
სპორტული კლუბების მფლობელობა გახდა მნიშვნელოვანი საშუალო, რომელიც მილიარდერებს აძლევს უფლება მართონ პრესტიჟული ორგანიზაციები და დაკავშირებული იყვნენ ერთ-ერთი ყველაზე აღმოჩენილი სპორტული ლიგებთან. ამ მფლობელობის ეკონომიკა ხაზ აკრეფს, რომ სპორტული კლუბი კაპიტალური აქტივი, რომელიც დროთი სერიოზულად გამოიმ.
ამ რეიტინგის ანალიზი აჩვენებს მკაფიო ტენდენცია: სპორტული კლუბების ღირებულება სწრაფი ტემპით იზრდება, რაც ჯამურ ეკონომიკურ ზრდასთან განპირობებული. ამ პროცესში ბალმერის ლოს-ანჯელეს კლიპერსი განსაკუთრებული მაგალითი არის, მის ღირებულება იმ დროიდან რომ 2014 წელს 2 მილიარდი იყო, დღეს 4,65 მილიარდამდე გადიდა.
ქართველი ემიგრანტებისთვის: გაკვეთილები და შესაძლებლობები
თუმცა, ქართველი ემიგრანტებისთვის რომელიც შედიან აშშ-ში ან სხვა ეკონომიკურად მძლიერ ქვეყნებში, ეს ამერიკული სპორტული ინდუსტრიის ამბავი უნივერსალურ გაკვეთილს ფარავს. პირველი გაკვეთილი არის სიმდიდრის გაკუმულირების საჭიროება – ბალმერმა, ვოლტონმა და ადელსონმა თავიანთი პირველი სიმდიდრე კიდევ სხვა ბიზნეს სფეროებში დაკუმულირებული, შემდგომ სპორტული კლუბებში ინვესტირებაზე გადავიდნენ. მეორე გაკვეთილი არის ბაზრის გაგება – რაც უფრო მეტი უფლება ეტოდობა ქვესახეობებში ღრმა ცოდნა მოახდინოს, მით უფრო მეტი სიმდიდრის შესაძლებლობა იხსნება.
პრაქტიკული რჩევები ქართველი ემიგრანტებისთვის
- მოითხოვეთ მკაფიო ფინანსური მიზნები: თუ ოცნებობთ სპორტული ბიზნესში ინვესტიციებზე, პირველი საფეხური არის გაანგარიშება თქვენი რეალური ფინანსური შესაძლებლობების, რისკის ტოლერანტობის და გრძელვადიანი მიზნები. სპორტული კლუბების მფლობელობა დიდი ფინანსური წინაპირობა დაჭირდება.
- შეისწავლეთ ამერიკული სპორტული ბაზარი: NBA, NFL, MLB, NHL და MLS თითოეული განსაკუთრებული მახასიათებელი აქვთ. კვლევა კატეგორიული იქნება თუ გსურთ სწორი ლიგაში ინვესტიცია. მაგალითად, NBA არის ისტორიულად უფრო მდიდარი და სწრაფი ზრდის პოტენციალი, ხოლო NFL ძალიან კომპეტიტიული და რეგულაციული გამოწვევის სიმსივნე.
- ჩამოაყალიბეთ გრძელვადიანი პერსპექტივა: ბალმერი და სხვა მილიარდერი მფლობელი აღმოჩნდა, რომ სპორტული ინვესტიციები საუკეთესოდ მუშაობს რომ დიდი ზროვნება და მოთმინება გაკეთდა. კლიპერსი 2014 წელს 2 მილიარდით შეიძინა და 10 წელში გაორმაგდა – ეს არ იყო ღამე-დღის ინვესტიცია.
- გამოიკვლიეთ დივერსიფიკაციის ვარიანტები: მიუხედავად იმისა, რომ მილიარდერ მფლობელებმა ხშირად მხოლოდ ერთი გუნდი ფლობენ, გარკვევილი კოლექტიური შესაძლებლობა არსებობს მრავალი გუნდის ფლობის მხარდაჭერისთვის. ტეპერი ორი გუნდი ფლობს (Carolina Panthers და Charlotte FC), რაც აჩვენებს დივერსიფიკაციის პოტენციალს.
- ჩართეთ ფინანსური კონსულტანტები და იურისტი: სპორტული კლუბის ყიდვა-გაყიდვა და მფლობელობა კომპლექსური იურიდიული და ფინანსური პროცესია. ამერიკული იურიდიული სისტემა, გადასახადების წესი, ლიგის ჩამონაწერი – ეს ყველაფერი საჭიროებს მკვეთრი დიდი ეტაპის წინასწარი გაცნობას.
- მოახდინეთ საზოგადოებრივი ღირებულებების გამოხატვა: სპორტული კლუბის მფლობელობა საზოგადოებრივი სახის პოზიცია. დაფიქრდით, თუ როგორ გსურთ თქვენი ოჯახი ან ორგანიზაციის ღირებულებების გამოხატვა კლუბის მეშვეობით, წლიური მეწილეების მხარდაჭერა, ნახევარი-კაბელი პროგრამები და თავმჯდომარე აკტივობა.
- გესმოდეთ ლიგის რეგულაციული ელემენტები: NBA, NFL, MLB და NHL-ს ყველაზე უფრო კაპიტალური სტრუქტურა აქვთ მფლობელების შორის. მფლობელობის მაქსიმალური პროცენტი, ბიზნეს ოპერაციის კერძო კომიტეტი და ლიგის წესი – ეს ყველაფერი მნიშვნელოვანი ელემენტია რომელიც ტოვებს მნიშვნელოვანი გავლენა თქვენი მფლობელობის მხარდაჭერას.
ხშირად დასმული კითხვები
როგორი ფინანსური წინაპირობა დაჭირდა სპორტული გუნდის მფლობელობისთვის?
სპორტული გუნდის ფლობა ჩვეულებრივ მიზნად ისახავს მილიარდი დოლარებში შეფასებული კაპიტალის მფლობელობას. მაგალითად, ლოს-ანჯელეს კლიპერსი დღეს 4,65 მილიარდი დოლარით შეფასებულია, ხოლო დენვერ ბრონკოსი კიდევ უფრო მეტი ღირებულების კლუბი არის. პატარა ამერიკული ლიგებშიც კი (როგორიცაა მინორის ლიგა ბეისბოლის), მფლობელობას მილიონები დოლარი გამოუწვევია. გარკვევილი ფინანსური რეზერვი აუცილებელია ოპერაციული ხარჯები, თამამი მხარდაჭერა, და რეკაპიტალიზაციის მხარდაჭ
წაიკითხეთ ასევე
- რა შესაძლებლობები არსებობს გერმანული ენის მარტივად შესწავლისთვის?
- რჩევები მათთვის, ვინც ახალ ქვეყანაში გადადის საცხოვრებლად
- WIZZ AIR EURO 2024-ისთვის საქართველოდან გერმანიის მიმართულებით სპეციალურ რეისებს ამატებს
- “ქართულია”- უნიკალური ქართული სივრცე აშშ-ში
ფოტო: Tembela Bohle / Pexels
