ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ცნობილი ექსპერტი, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე არა მხოლოდ თავის პროფესიული საქმიანობით არის ცნობილი, არამედ მისი უნიკალური ცხოვრების სტილითაც. მსახიობი გოგოლა კალანდაძის ვიზიტი მის თბილისის რეზიდენციაში დამამთხვევამდელი არ აღმოჩნდა – ეს სახლი წარმოადგენს ერთ-ერთი ყველაზე საოცარი ნივთების კოლექციას, რომელიც დაკრიტიკულია მთელი მსოფლიოდან. პროფესორ ფხაკაძის რეზიდენცია, რომელიც მე-16 საუკუნის არქიტექტურული სტილით აგებულია, გადაიქცა ნამდვილ ღია-კერძოდ, სადაც დრო თითქოს ჩერდება და ყველა, ვისაც აქ ხელმისაწვდომი აქვს შესაძლებლობა ესტუმრება, მას ზღაპრულ სამყაროში ხვდება.
უმაღლესი განათლების მქონე, საერთაშორისო დონის ორგანიზაციაში მომუშავე გიორგი ფხაკაძის ამ პროექტი ზღვარი აკვემდებარი თავისი ზომით, აღკვეთილობით და დიდი გეგმის ჰქონდ. სახლის თითოეული კუთხე, თითოეული დეტალი, თითოეული ნივთი თავის ისტორიას ატყობინებს – ისტორია, რომელიც წაკითხული უნდა იყოს, რათა მისცეთ სათანადო ღირებულება ამ უნიკალურ კოლექციას. “ეს რეზიდენცია ჩემი ცხოვრების ძალიან მნიშვნელოვანი პროექტია” – აღნიშნავს თავად პროფესორი, რითაც ხაზს უსვამს, რომ ეს არ არის სხურპლივი ხარჯი, არამედ საბეჭდი ინვესტიცია, რომელიც ასახავს მის ღირებულებებს, ესთეტიკას და ფილოსოფიას.
მე-16 საუკუნის სასახლე თანამედროვე ზღვარზე
გიორგი ფხაკაძის რეზიდენცია უფრთხეთი არქიტექტურული მიმიკრირების კარგი მაგალითია. სახლის დიზაინი ნაკადი მე-16 საუკუნის ტრადიციული ქართული და ევროპული არქიტექტურის ელემენტებს, რაც შედეგად ქმნის ერთ-ერთი ყველაზე მოწიბული და თავისებური სახლს თბილისში. სწორედ ამ ისტორიულ კონტექსტშია განთავსებული მის დროის მოდერნული კომფორტი და საოცარი კოლექციები. სახლის გარე სახე ყვავილებსა და ტრადიციული მოთხოვნილებებით მორთული, უეჭველი რომ აფერხიბს ყველა ის, ვინც მის მიერ გამოიყენებს.
რეზიდენციის ინტერიერი კი წარმოადგენს სრულიად განსხვავებულ გამოცდილებას. ხელოვნობის ნიმუშები, ანტიკვარული საგნები, მდელოს ატმოსფერა და თითოეული კუთხის ზუსტი გააზრება გვიჩვენებს, რომ ეს პროექტი უფრთხეთი დაკეცილია წინასწარი დაგეგმარებით. მხოლოდ ის, რომ პროფესორი ბრძანებს, რომ “ალბათ, 10 კონტეინერით ჩამოვიტანე ნივთები”, ამ სახლის ოდიო-ვიზუალური თავისთავადობის განზომილება ხაზვა უწევს.
მთელი მსოფლიოს ნივთები ერთ ადგილზე
ამ რეზიდენციის ყველაზე საოცარი თავისებურობა არის მის შიგნით თავმოყრილი უმრავლესი ნივთები, რომლებიც სხადასხვა ქვეყნებიდან მოიტანა. პროფესორ ფხაკაძემ საკმაოდ რეტორიკული შედეგი მიაღწია: სახლი გადაიქცა ერთგვარ მუზეუმად, სადაც ხელოვნება, კულტურა და აკუმულირებული გამოცდილება ერთ სივრცეში თავმოყრილია. ეს შედეგი იმის დამტკიცებაა, რომ ადამიანი, რომელიც თავის ცხოვრებაში რაიმე მნიშვნელოვანი უნდა მიაღწიოს, ის მხოლოდ მოთხოვნილებებიდან შედგება, არამედ სიმღერის, უპასუხობელი სწრაფობის და დიდი ხედვის კომბინაციაა.
მხოლოდ რაოდენობის გამო ნუ ვიტყვით, რომ ეს სახლი გაძლიერებულია ნივთებით. სქოლიო ან კოლექციონერული აგრეგატორი გიორგი ფხაკაძე თითოეული ნივთის მიმართ აქვს წინასწარი მიდგომა. ის აღნიშნავს, რომ “დანა-ჩანგალიც კი არ მაქვს თბილისში ნაყიდი”, რაც მხოლოდ იმაზე არ ამბობს, რომ იგი სხვა ქვეყნებიდან მოიტანა, არამედ გარკვეული პრინციპის მიმდევარი აღმოჩნდა. ამ პრინციპის შედეგი – რეზიდენცია, რომელიც ერთბიჯი, უმთავრესი სახელმწიფო მუზეუმიდან განსხვავებული, აღმოჩნდა.
პროფესორის ბიოგრაფია მის არჩევანში
გიორგი ფხაკაძე არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ცნობილი ექსპერტი, რომელიც თავის კარიერის დროს ბევრი დაწესებულებაში მუშაობდა. მისი პროფესიული პირველიმი უშუებელი კავშირშია იმასთან, თუ როგორი ფილოსოფია მან აირჩია საკუთარი ცხოვრებისთვის. ის აღნიშნავს, რომ “იყო დრო, როდესაც საჭმლის ფულიც არ მქონდა, სახლში ჩავდე ყველაფერი” – ეს აღმოჩნდა იმ პირად ბუნდოვანი მომენტი, რომელმაც მისი შემოქმედებითი ხედვა ოდნავ უფრო მკვეთრი გაუკეთა.
ამ საფუძველზე თუ ვფიქრობთ, გიორგი ფხაკაძის რეზიდენცია სახლი უბრალოდ არ არის, აღმოჩნდა ერთგვარი აუტობიოგრაფია, რომელიც კოლექციის ენაზე საუბრობს. თითოეული ნივთი, თითოეული არქიტექტურული ელემენტი, თითოეული ფერი და მოცულობა ამ ადამიანის დინამიკურ ცხოვრებაში მის რელიგიურ, სოციალურ და კულტურულ უნივერსალურობას ასახავს. რეზიდენცია, სხვა სიტყვებით, პროფესორის არჩევანის მაკაბრული ღრმავლის აკავშირება.
რეზიდენცია როგორც კომუნიკაციის საშუალება
პროფესორ ფხაკაძემ უზუსტი წინდახედვით ითქვა, რომ “თუ ვინმეს აინტერესებს, როგორი გემოვნება აქვს გიორგი ფხაკაძეს და როგორი სტრატეგიული დაგეგმარება შეუძლია, უნდა ნახოს ეს სახლი”. ეს ციტატა უმაღლესი უპირატესობით აღმოჩნდა, რადგან იგი ხაზი უსვამს, რომ რეზიდენცია მასთან პირდაპირი კომუნიკაციის ინსტრუმენტი. ის სახლი, რომელიც ბიბლიოთეკის, მუზეუმის, ფილოსოფიური მანიფესტის და პირადი დიარის როლს ასრულებს ერთდროულად.
ეს სახლი მხოლოდ მისი კაბინეტი, კვამლის ოთახი ან შენახულ ადგილი არ არის. იგი ის ადგილი, სადაც გიორგი ფხაკაძე თავის აზრებს, მიზნებს, სტრატეგიას და კულტურული ღირებულების ღრმა გაგებას ფიზიკული ფორმით აჩვენებს. დღის ლოგიკა უამრავი ჯამი აკავშირებს იმ მიმდინარე ხელოვნებასთან, რომელიც რეზიდენციის ორ კედელს შორის ცხოვრობს.
პრაქტიკული რჩევები
- ინვესტირება ხელოვნებაში და კალექციოსპობაში დაიწყეთ მცირე ზომის ნივთებით, რომელთაც აქვთ პირადი მნიშვნელობა – არ არის აუცილებელი დიდი რაოდენობით ნივთის დაგროვება, მნიშვნელოვანია ხარისხი და საგნის ისტორია
- სახლის დიზაინი და კოლექცია კოორდინირებული უნდა იყოს ერთი ფილოსოფიური კონცეფციის ფარგლებში – ეს თქვენი ღირებულებების და ესთეტიკის ხელმოწერაა
- წაიკითხეთ კოლექციის უკან დამალული ისტორიები – თითოეული ნივთი არის სიტყვა, რომელსაც თქვენი სახლი ამბობს მის სტუმრებს
- დაიცავით ბალანსი ამასა და აქამს – რეზიდენცია უნდა იყოს მუზეუმი და რეალური ცხოვრების სივრცე ერთდროულად, სადაც ხელოვნება იკვლებს, მაგრამ კომფორტი უზომვარი რჩება
- ითხოვეთ განათლებული კონსულტაციები ხელოვნების ისტორიკოსებისა და არქიტექტორებისგან – მათი მხედელობა დაეხმარება თქვენს ხედვის უფრო ღრმა და უფრო დამაჯერებელი რეალიზაციას
- წაიყ
ფოტო: Francesco Ungaro / Pexels
