„რაც მეტს გლანძღავენ, უფრო სწორ გზაზე ხარ“ – რას უწერს აჩიკო გულედანი შვილს, რომელსაც ჰაგიოგრაფიის სწავლებაზე მოსაზრების გამო აკრიტიკებენ

მომღერალი აჩიკო გულედანი საჯაროდ მიმართა თავის შვილს, მარიამ გულედანს, რომელიც ახლახანს ქართული ლიტერატურის სწავლების პროცესში გამოთქვა კრიტიკული მოსაზრება. ამ მომენტმა საზოგადოებაში განხილვა და დებატი გამოიწვია, რადგან სკოლის კურიკულუმში შედმეული ტექსტების სწავლების მეთოდებმა და ამ სფეროში განათლების აუცილებლობამ მრავალი ადამიანის ყურადღება მიიპყრო. აჩიკო გულედანის პასუხი ამ კონტროვერსიაზე გახდა უფრო ვრცელი დისკუსიის საფუძველი, რომელიც ეხება როგორც ოჯახის ღირებულებებს, ისე ინდივიდუალური აზრის თავისუფლებას.

გულედანის შემოთავაზება მარიამმა რადიოსტანციით „ფორმულა” ეთერში გაიტეხა, რადგან აღნიშნა, რომ ჰაგიოგრაფიული ტექსტების სწავლებაში დრო კარგავდა. ეს უბრალო კითხვა გაზრდილ სოციალური დისკუსიაში გადაიქცა, სადაც იყო ადგილი განათლების მეთოდების, კლასიკული ტექსტების უმნიშვნელოვნესობის, ისტორიული ცოდნის ღირებულების და თანამედროვე მოსწავლეთა წესმიერი კითხვების ლეგიტიმურობის შესახებ ვითარდებელი მსჯელობისთვის.

თავისუფალი აზრის მნიშვნელობა ოჯახში

აჩიკო გულედანის გამოთქმული აზრი ჯერ და ჯერობით მოიცავს ერთ უმნიშვნელოვანეს პრინციპს — თავისუფლება ფიქრის გამოხატვისა და კითხვების დასმის უფლება. ის რჩევს თავის შვილს არ მოერიდოს მოსაზრების გამოთქმას, რადგან ეს არის ინტელექტუალური ზრდის აუცილებელი ნაწილი. სწორედ ის მოხდება, რომ კითხვების დასმა, ეჭვი და კრიტიკული აზროვნება აყალიბებს დამოუკიდებელ ინდივიდუალობას.

აჩიკო გულედანის მიმართვა შვილს ემყარება იმ რწმენას, რომ ოჯახი უნდა იყოს ის სივრცე, სადაც ადამიანი სიმსუბუქით შეუძლია გამოთქვას თავისი აზრი. მან წერს, რომ მცირე ხელმძღვანელი არ უნდა ერიდოს „სხვა რას იფიქრებს” ფიქრს, რადგან ეს არის მხოლოდ პირველი ნაბიჯი რეალური ინტელექტუალური განვითარების გზაზე. ის აკვიატებს, რომ კითხვების დასმა, განსაკუთრებით რუდიმენტული და ზომიერი კითხვები, წარმოადგენს აზრის თავისუფლების და აკადემიური პირადმოწოდებების ერთიანი მეთოდოლოგიის ნაწილს.

რეკლამა

კრიტიკა და პროგრესი

აჩიკო გულედანის აზრით, კრიტიკა და წინააღმდეგობა აქვს დამასხეულებელი ძალა. მან დამკვიდრებული აზრი უთქვამს თავის შვილს: „რაც უფრო მეტს გდევნიან, ან გლანძღავენ, უფრო სწორ გზაზე ხარ”. ეს აზრი ეფუძნება მრავალი სოციალური მოძრაობის ისტორიას, სადაც ხელმძღვანელი პირობანი მიიღეს უარყოფითი ღირსცემილება, მაგრამ ეს მხოლოდ აბრძოლეთ მის ღირსეულების შედეგი იყო. თუ რომელიმე შემოთავაზება ან აზრი შეგეკრება პოპულარული აზრის საპირისპიროდ, იქნებ ეს ნიშანი იყო იმისა, რომ ადამიანი გულის კეთილი ღირსებით იბრძვის.

კრიტიკა, წინააღმდეგობა და გმობა ხშირად თან ახლავს ყოველ რადიკალურ ან თუნდაც მეცნიერული აზრს. ისტორია აჩვენებს, რომ დიდი ფილოსოფოსები, სამეცნიერო თეორეტიკოსები და სოციალური რეფორმატორი პირველ რიგში შེკრიბეს წინააღმდეგობა და გმობა. ამ მხრივ, აჩიკო გულედანი აკეთებს კოვარიას, რომ გმობა არ არის სიმბოლო ჯერ აქ დეფიციტის, მაგრამ პირიქით — სიმბოლო უფრო საქმიანობის, უფრო სამართლიანი აზრის განმტკიცებისა.

განათლების მეთოდებსა და სამეცნიერო კვლევის ნიშნები

აჩიკო გულედანის პასუხი დიპლომატიულად ეხმარება კითხვას განათლების ხარისხის და მეთოდებზე. მან ცხადყოფს, რომ სანამ თავისი აზრი გამოთქვას ჰაგიოგრაფიის სწავლების შესახებ, ისტორიის ცოდნის აუცილებლობაზე ან სწავლების მეთოდებზე, იგი პირველ რიგში დაუჭერს მხარი თავის შვილს, რადგან ეს არის პარენტალური სიყვარულის გამოხატვა. ამ გადაწყვეტილებაში, გულედანი ფაქტიურად ცხადყოფს, რომ ოჯახობა უფრო მნიშვნელოვანია ზოგიერთი აკადემიური საკითხთან შედარებით.

ამასთანავე, აჩიკო გულედანი აღიარებს, რომ განათლების სისტემაში რეფორმა საჭიროა. ის თითქოს იტყობა: “მე და შენ მე-საზედ დავილაპარაკებთ ჰაგიოგრაფიაზე, სწავლების მეთოდებზე, ისტორიის ცოდნის აუცილებლობაზე”. მაგრამ მნიშვნელოვანი არის, რომ ეს დისკუსია წარმოიშოს კონკრეტული კონტექსტის ფონზე და კონკრეტულ პირთა შორის, ვიდრე აბსტრაქტული დებატის სახით.

დაშორების ისტორია და ღირსეულების გაკვლევა

აჩიკო გულედანის მიმართვაში მნიშვნელოვანი არის ისტორიული რეფლექსია. მან აღნიშნა, რომ მისი თაობა და შესაძლოა გარკვევილი უფრო ფართო პერიოდი „ანგარიშის” გაწევას შెუძლია, რითაც გამოიხატა განკვეთის დროსაანგარიშობის მოვლენა. ეს იმის მიმნიშვნელი ადასაქმო, რომ ნებისმიერი ღირსეული პირი, რომელიც იბრძვის საკუთარი იდეალების ჩასთავსებისთვის, ხშირად წააწყდება გარკვევილ სოციალურ ღირსეულებას.

რეკლამა

აჩიკო გულედანი ამ მომენტში აკეთებს ფილოსოფიური დასკვნა, რომელიც ტრანსცენდენტალურია: თუ გინდა რეალური ღირსეული ცხოვრება, უნდა იყო მიმზიდველი დაშორებისა და კრიტიკის მიმართ. ეს არის მხოლოდ ისტორიული მართლმსაჯულება, რომელიც მუსიკოსი თავის შვილს სთხოვს კარგად შეიცნოს.

ქარ აღმდელი თანმიმდევრობა გზის გასაწვევი ოჯახი

აჩიკო გულედანის რეტორიკა მთავრდება გემოტიური პარენტალური მხარდამჭერი გამოთქმით: „მოკლედ, შენ გზაზე იარე მამუს”. ეს შედარებით რამდენიმე სიტყვიანი გამოთქმა აღიარებს ოჯახის უნდობელი გამყარების მნიშვნელობას ყოველ ოდნობით რთულ მომენტში. გულედანი აკეთებს ყვე, რომ თუმცა მოსწავლე შესაძლოა აწყდა კრიტიკას ან უარყოფას გარე სოციალური ფიქრიდან, ის არ დარჩება მარტოდ. მამა სამუდამოდ აიმედია თანმიმდევრობაში „ან ასტამით, ან ასტამზე”.

ეს აღიარებაა თავსიერი ოჯახური კავშირის აღირებულებისა, რომელიც აღემატება ყოველ პოლიტიკურ ან სოციალურ საკითხს. გულედანი თითქოს ამბობს, რომ რა თქმა უნდა, სოციალური მოწოდებები და სამეცნიერო სპორი აქვს მნიშვნელობა, მაგრამ ოჯახის მიერ მოწოდებული უპირობო სიყვარულისა და მხარდამჭერი უფრო მეტი ღირებულებაა მოსწავლეთა აკადემიური გზის თუმცა სიძნელე.

პრაქტიკული რჩევები

• დაიჭირეთ თავისუფალი აზრი: არ მოერიდოთ შეკითხვების დასმას, თუნდაც ისინი პოპულარულ აზრს არ ემთხვეოდეს. აკადემიური და პირადი ზრდა იწყება კითხვებით და კრიტიკული აზროვნებით.
• გაიმეორეთ ოჯახის მხარდამჭერი პოზიცია: მიუხედავად ზოგიერთი გარე წინააღმდეგობისა, ოჯახი უნდა იყოს კერძო სიმბიოსი, სადაც ყოველი წევრი უკანონიო მხარდამჭერი. ეს არის ფსიქოლოგიური საფუძველი, რაზეც დგას წერტილი ღირსეულობის გარკვევის მოდელი.
• არ შეშინდეთ გმობის: ისტორია აჩვენებს, რომ ხშირად მნიშვნელოვანი აზრები ხვდება გმობას. გმობ
  

  ფოტო: Atlantic Ambience / Pexels